SILVESTRE PEROS, SR.: "Pateg ti Ayat ken Pannuporta kadagiti Annak"
Ni Rudy Ram. Rumbaoa
KADAGITI annakna a lallaki ken manugangna a babbai, kaay-ayoda nga awagan isuna iti "Tata, wen, isu dayta ni Silvestre Peros, Sr.
Sakbay ti Baro a Tawen, Disiembre 31, 1916, nayanak ni Silvestre idiay Santo Domingo, Ilocos Sur. Nayasawa ken ni dati Herminia Torricer, karrubana. Narigat ti panagbiag dagiti ag-Peros. Agtrabaho ni Silvestre kas maysa nga agpanpanday tapno maitedna ti suporta iti pamiliana, a supusopan ti bassit a mateggedan ni Herminia kas agtagtagilako.
Idi tawen 1945, simmangpet dagiti Sakada recruiters iti Filipinas manipud iti Hawaii tapno mapan agala kadagiti ubbing ken napigsa a lallaki nga agtrabaho iti plantasion ti kaunasan ken kapinyaan. Inawat a siraragsak ni Silvestre dayta dimteng nga opurtunidad. Nagpirma iti kontrata uray ti ti kasukat daytoy iti panangpanawna iti ubing nga asawa ken dagiti annakna, da Greg ken Nenita.
Nagrubbuat iti Filipinas manipud iti Puerto ti Salomague, Ilocos Sur, idi Enero 1946, babaen iti nagluganna nga S.S. Maunawili a barko. Inesponsoran ti HC & S ni Silvestre. Nagnaed iti Camp 13 idi nakasangpet iti Maui, kinabbalayna dagiti sumagmamano a Sakadas. Nagtrabaho daytoy kas fertilizer maintenance man ken irrigation system maintenance man agingga a nagretiro iti trabaho idi tawen 1978.
Para ken ni Silvestre, naliday ti panagbiagna iti kampo gapu ta kailiwna unay ti nabati a pamiliana. Ket idi bulan ti Hulio 1946, sinaruno ti pamiliana ni Silvestre iti Hawaii . Maysa ti pamilia ni Silvestre kadagiti nagindeg iti Camp 13 iti daydi a tiempo.
Idi 1950, nagdesisionda Silvestre ken Herminia a nasaysayaat a lugar ti Filipinas a pagdakkelan dagiti annakda. Inyawidna ngarud ti sibubukel a pamiliana a nagsubli idiay Filipinas, kalpasanna, nagsubli met laeng iti Hawaii nga is-isuna. Kadagidi a tiempo, ekspektaren met idin ni Herminia nga ipasngayna ti anakda a lalaki. Nayanak ngarud ti maysa a nalungpo nga ubing ket pinanagananda iti Silvestre, Jr. Ti kinapudnona, ti ammoda idi mayanak daytoy iti barko a naglugananda a nagsubli idiay Filipinas. Ngem iti Santo Domingo iti nagpasngayanna idi Enero 3, 1951.
Manipud ubbing agingga iti agtutubo, dakkelen dagiti annakda Silvestre ken Herminia, isu't gapuna a nagdesisionda a napinpintas a maimatanganda nga agpadpada iti panagdakkel dagitoy. Ket kalpasan iti siam a tawen, idi 1960, nagsubli ti sibubukel a pamiliana iti Hawaii malaksid laeng ken ni Aurea gapu ta addan asawa daytoy iti dayta a tiempo, ngem nakapan met laeng iti Hawaii kalpsan ti sumagmamano a tawen. Kalpasan ti panagsublida iti Hawaii, nagnaedda iti Camp 4. Naipasngay ti anakda a lalaki, ni Jesse, idi Marso 19, 1962. Manipud kampo kuatro, immakarda idiay numero 6 increment gapu ta manarimaan idin a rebrebbaen ti HC & S dagiti nasao a kampo.
Naragsak ni Silvestre iti panagtitiponda nga aggagayyem iti old Kahului Shopping Center. Agay-ayamda iti baraha, checkers ken hanafuda iti sirok ti kayo ti monkeypod.
Kaay-ayo pay ni Silvestre ti agatendar iti "biangan" [cockfight] a kaduana ti gayyemna, ti Dios-ti-aluadna Mr. Jesus Tesoro, maysa met laeng a Sakada, kas paborito a pangibusan ti oras. Sabali laeng ti kinalaing ni Silvestre a mamukis. Kaaduanna, isu ti mamukis ti buok dagiti gagayyemna.
Agpada a manangipateg ken managayat a nagannakda Silvestre ken Herminia. Iti naminsan, adda makakita ken ni Herminia a naggapu iti Swap Meet a bitbitna ti bay-ong iti nagduduma a prutas, natnateng, kappi/rasa ken ikan. Magustoan ni Herminia ti mapan kadagiti pagtaengan dagiti annakna tapno agparut daytoy iti ruot. "Napintas daytoy a watwat ti bagi," kunana.
Naparaburanda Silvestre ken Herminia iti innem a community-minded ken church-oriented nga annak:
*Ni Aurea Tagorda ti inauna. Nayasawa iti Dios-ti-aluadna a Reynante Tagorda. Maysa a retirado a Medical Records employee iti Hale Makua. Agktibo daytoy kadagiti sumagmamano a Filipino Community Clubs. Lima ti annakda kadaydi nagawan nga asawana. Isuda: Vic [Joanne], Gene, Leilani [Marcus] Badley, Robert [Mary Jane], Richard [Carolyn], ken 13 ti appokoda.
*Maikadua ni Nenita. Retirado a cook iti Hale Makua ken nayasawa ken ni Rogelio Evangelista, retirado nga empliado iti Hawaiian Telephone Company. Agpadada nga aktibo iti Veterans Activities kasta met iti Filipino clubs ken iti Good Sheperd Church. Maysa ti anakda, ni Edward [Sannah, ken dua ti appokoda.
*Ni Greg ti maikatlo. Retirado a Police Lieutenant, nayasawa ken ni Petra Domingo, retirado iti Maui County Housing Specialist. Aktibo dagitoy iti Maui ken iti Statewide Filipino Clubs, kasta met iti Christ the King Church kas lector, Eucharistic Minister ken Baptism Preparation. Agpada nga ahente dagitoy iti Real Estate para iti Peros Realty. Tallo ti annakda: ni Gregory "Jay" [Lorelle], Peggy ken Pamela. Dua ti appokoda.
*Ni James, ti maikapat. Maysa a mailcarrier, nayasawa ken ni dati Prescilla Paet, maysa a nurse. Kaay-ayoda ti makipaset kadagiti aktibidad ti komunidad kas iti panagserbi iti simbaan, ti St. Anne idiay Waihe'e. Dua dagiti annakda: Jason [Cecilia] ken Melissa. Dua dagiti appokoda.
*Ti maikalima isu daydi Dios-ti-aluadna a Sylvester, Jr., maysa a Realtor, nayasawa ken ni dati Lucy Cabalo, retirado a mangisursuro. Karamanda Sylvester ken Lucy kadagiti Filipino Community Clubs, MEO, kasta met iti simbaan a mainaig iti kina-ministro ti Christ the King Church, Finance, Baptism Preparation ken Grief Support Ministry. Ni Sylvester Jr., ti agtagikua iti Peros Realty Company. Dua ti annakda, Lianne [Mike] Peros-Busch ken Sherman Luke.
*Ni Jesse ti inaudi, maysa nga Horizon Air System Analyst, nayasawa ken ni Anne Setera, maysa nga Application Specialist for Financial Aid iti Clark College idiay Vancouver, Washington. Pasetda iti Little League group ti anakda. Katekistada iti St. John Evangelist Church idiay Vancouver.
Maysa ti anakda, ni Zachary.
Balakad ni Tata Silvestre kadagiti ub-ubbing ken agtutubo: "Mapan agbasa iti eskuela, gun-oden ti panagadal para iti nasaysayaat a panagbiag. No awan ti adal, awan napintas a biag." Kadagiti nataengan kunana: "Makitipon kadagiti pada a nataengan, agpinnadamag, agiinnistoria, agay-ayam iti baraha, sakura ken checkers. Agtalinaed a naragsak."
Nagdennada Tata ken Nana iti agarup 68 a tawen. Kuna dagiti annakda: "Bigbigenmi ti pateg ti ayat ken pannuportada kadakami kadagiti naglabas a tawen."*
*[Aydot.com-- Agosto 21, 2007]
______________________
